EΥΡΟΣ
Ε  Υ  Ρ  Υ  Β  Ι  Α  Δ  Η  Σ
αρχική σελίδα  βιογραφικό  βιβλιογραφία εκθέσεις  ζωγραφική  σχέδια  assemblages - κατασκευές - εγκαταστάσεις
φωτογραφία 
  θέατρο    κείμενα & δημοσιεύσεις    συλλογή καλλιτέχνη   'four lanterns' hotel    σύνδεσμοι    επαφή
. .
. .

    Η ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΛΗΣΗΣ

...

 

Μιλούσε μιαν άλλη γλώσσα, την ιδιάζουσα διάλεκτο μιας

λησμονημένης, τώρα πλέον, πόλεως, της οποίας και ήτανε,

                                                     άλλωστε, ο μόνος νοσταλγός.

<<Ο εραστής>>, Νίκος Εγγονόπουλος

 

Η ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΛΗΣΗΣ 

Η  αυθιστόρηση είχε ανέκαθεν αληθολογικό προορισμό. Η αφτιασίδωτη ειλικρίνεια σε κάθε μορφή εξομολογητικού λόγου ή άλλου τρόπου έκφρασης θεωρείται υπέρτατη και απαράβατη αρχή. Ο Εύρος Ευρυβιαδης, στο έργο του, επιχειρεί να καταθέσει την αλήθεια του βιωμένου γεγονότος, σίγουρα όχι την αλήθεια της  αναπαράστασης του. Χωρίς ίχνος μετεωρισμού ανάμεσα στη γραφή και την μεταγραφή της ζωής, εναντιωμένος στον άναρχο διασκελισμό της φαντασίας, ο καλλιτέχνης στοιχειοθετεί ή καλύτερα ανασυγκροτεί τον χώρο της μνήμης επικαλούμενος θεμελιώδεις κοινωνικές  αρχές και αξίες. Πραγματεύεται την ιδέα μιας πλατιάς μνήμης αυτής που εδρεύει στην περιοχή του παρελθόντος ως καταχωρημένο βίωμα, ανακαλείται και αναπλάθεται στην περιοχή του παρόντος χρόνου ως αποδοχή της εκάστοτε αλήθειας και  προβάλλει, τέλος ως διεργασία ενατένισης ή ευχής στον μέλλοντα καιρό.

Ο Ευρυβιάδης επιχειρεί μιαν ιδιάζουσα και άκρως προσωπική σε ύφος χαρτογράφηση του οικείου αλλά και ευρύτερου αστικού χώρου. Ανιχνεύει το θυμικό του υπόβαθρο ανακαλώντας δεδομένα και γνώσεις ικανές να ορίσουν τις εν λόγω περιοχές. Οι έννοιες του μέσα και του έξω, του απόλυτα οικείου και του διαλλακτικού ανοίκειου συλλειτουργούν και αντιμάχονται, υπακούοντας σε μια μεθοδολογία σύζευξης και εναλλασσόμενης παράθεσης. Έτσι η έσωθεν και η έξωθεν μαρτυρία, ως συζεύκτικο ιδίωμα, διατελούν αυτό που εύλογα μπορεί κανείς να αποκαλέσει θυμητική ανάκληση. Τα έργα Κόκκινος καναπές, δωμάτιο με θέα και Notre Dame de la Garde του 2007 όπως και το έργο Ο Οδυσσέας δεν γύρισε ποτέ, ένα χρόνο μετά. Επιχειρούν το πάγωμα μιάς κοινής αλήθειας αυτής που θέλει την ζωή σαστισμένη από το μοίρασμα της μέσα και έξω. Αυτό το σάστισμα ερμηνεύει ο καλλιτέχνης ως ένα μεταφυσικό εξωτισμό, όπου χρώματα, μυρωδιές και ουσίες επιστρατεύονται για να εξαλείψουν κάθε φόβο του κενού και για να καταστήσουν την πληρότητα κύριο οντολογικό ιδίωμα των έργων. Έτσι ένας αδηφάγος έγχρωμος σχεδιασμός πλαισιώνει και παγιδεύει συνάμα τις φόρμες κυριαρχεί και σχεδόν καταδυναστεύει τη ζωγραφική επιφάνεια. Η μνήμη ή, καλύτερα, η εικόνα της μνήμης στα έργα του Ευρυβιάδη υπακούει στην αρχή του πλήρους, υπηρετεί στην κυριολεξία την αρχή του πλήρους.

Οι ίδιες σχεδιαστικές και ζωγραφικές αρχές διέπουν και τις άλλες θεματικές ενότητες. Από τις νεκρές φύσεις ξεχωρίζω, μεταξυ άλλων, την Hydrangea με μπλέ γάτα και τη Nature morte anisée. Απο τη σειρά με τις γάτες διακρίνω τα έργα Αυτοπροσωπογραφία με δύο γάτες 2007 και Danoises όπως και οι ωραίες κοιμωμένες του 2008. Χώρος και φιλοξενούμενα έμψυχα και άψυχα όντα, στα πιο πάνω έργα, μαρτυρούν ένα ακλόνητο καθεστώς μνημονικής παράστασης. Ο καλλιτέχνης φαίνεται  να μοιράζεται την ρήση του ποιητή Νικόλαου Κάλα <<Τέτοιο το κέλευσμα της εποχής, τίποτε να μη χάνεται>>2. Τα έργα αναβλύζουν από ένα αστερισμό δεδομένων και αποτελούν θέσεις και παραθέσεις οικείωσης. Γνώριμα αντικείμενα παρατάσσονται και συχνά συνωστίζονται στον χώρο δοκιμάζοντας ένα εθελούσιο στενοκόπημα. Άλλοτε απλώνουν, θεριεύουν, διαπλέκονται και αναπτύσσουν τέλος έναν ανεπιτήδευτο γιγαντισμό. Μέσα από τη χρωματική και σχεδιαστική πυκνότητα των έργων διαφαίνεται και το παιχνίδι της ανάδειξης της έμπροσθεν επιφάνειας ή του φόντου, της ρευστής ή της απόλητα δομημένης φόρμας, το αντίμαχο του γεωμετρικού και του ελεύθερου μοτίβου. Thé dansant (Χορευτικόν τέιον) όπως τα άλλα έργα της ενότητας με τίτλο Festivités αποτελούν επίσης μια καθαρή και χωρίς τεχνάσματα διεργασία ανάκλησης της μνήμης. Στα έργα Το ροζ canishe, Οι κυρίες της Σκάλας, Bal masqué και Jeux interdits, που φιλοτέχνησε την ίδια περίοδο με τα προαναφερθέντα, το επίκαιρο και το ανεπίκαιρο αποκτούν μιά κοινή ταυτότητα. Ανεκτίμητη πυκνότητα παραστατικότητας, μυστηριώδης επάρκεια σκέψης, μιά ακατάβλητη αυτοπάθεια καθιστούν τα έργα καθρέφτη συνείδησης, ιδιωτικό κάτοπτρο. Ο Ευρυβιάδης αφηγείται με μια φωνή σαν αυτή του Βλαντιμίρ Νομποκόφ  στο Μίλησε, Μνήμη3. Αρνείται, έναντι οποιασδήποτε προσωπικής  ακούφισης ή ετεροχρονισμένης εκδίκησης, την προσβολή των νεκρών ή και τον εξερεθισμό των ζώντων. Με εξομολογητική ευθυκρισία, αρθρώνει τον δικό του ηθικοπλαστικό λόγο. Ο τόπος και ο χρόνος, περιοχές απόλυτα βιωμένες στην υλικότητα τους και πιότερο στο νοηματικό τους εκτόπισμα αποτελούν τους κατεξοχήν χώρους φιλοξενίας του αναμιμνησκομένου εαυτού.

Ουσιαστικά το έργο - κάθε έργο - του Ευρυβιάδη υπακούει στην αρχή της ανάκλησης. Κάθε ανάκληση αποτελεί για τον καλλιτέχνη μια νέα συνάντηση με τη βαθύτητα του εγώ. Η μνήμη προβάλλεται ως αφηγήτρια. Σε απάντηση της θέσης του Κωστή Παπαγιώργη4 που θέλει τη μνήμη να κατέχει μονάχα ότι χάσαμε, ο Ευρυβιάδης προβαίνει σε μια λιγότερο απλοϊκή και απόλυτη θεώρηση. Δεν επιχειρεί μονάχα την ανάκληση του χαμένου αλλά την ανάπλαση του παγιωμένου και την εμβάπτιση του στη ζωή επίσης.

 Δρ ΣΑΒΒΑΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗΣ                                                                                         

 Επίκουρος Καθηγητής,                                                                                         

 Τμήμα αρχιτεκτονικής, Εφαρμοσμένων και Καλών Τεχνών,                                                                                        

 Πανεπιστήμιο Φρέντερικ                                                                                         

 Λευκωσία, Μάρτιος 2009                                                                                           

                                                                                             

1   Εγγονόπουλος Νίκος, Ποιήματα, Αθήνα, Ίκαρος, 2004, σ.302

2   Κάλας Νικόλαος, Οδός Νικήτα Ράντου, Αθήνα, Ίκαρος, 2007, σ.73

3   Ναμποκόφ Βλαντιμίρ, Μίλησε Μνήμη, Αθήνα, Πατάκης, 1997, σ.29

4   Παπαγιώργης Κωστής, Περί Μνήμης, Αθήνα, Καστανιώτης, 2008, σ. 101

                      

..

 

©  Εύρος Ευρυβιάδης - Όλα τα δικαιώματα επιφυλάσσονται